wypadek

Kiedy sprawca wypadku zapomni o ubezpieczeniu

Ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych (OC) za szkody powstałe w związku z ruchem tych pojazdów jest w Polsce co do zasady obowiązkowe. Ruch mechanicznego środka komunikacji może stanowić istotne niebezpieczeństwo dla otoczenia, a ewentualne powstałe szkody mogą w sposób znaczny wykraczać poza możliwości finansowe większości osób odpowiedzialnych za wypadki czy kolizje drogowe. W przypadku, gdy sprawca wypadku jest znany dochodzenie roszczeń, przynajmniej w początkowym etapie, nie jest skomplikowane – szkodę wystarczy zgłosić właściwemu ubezpieczycielowi OC, złożyć niezbędne dokumenty, oświadczenia i oczekiwać na przeprowadzenie postępowania likwidacyjnego. Po jego zakończeniu szkodę możemy uznać za naprawioną lub, gdy nie zgadzamy się ze stanowiskiem ubezpieczyciela, wnieść odwołanie czy ewentualnie wystąpić na drogę postępowania sądowego.

Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny

Sytuacja komplikuje się nieco, gdy okaże się, iż sprawca wypadku nie posiada ważnego ubezpieczenia (a według szacunków takich kierowców jest w Polsce ok. 250.000) lub w ogóle nie można ustalić jego tożsamości. W takiej sytuacji zaspokajaniem roszczeń z tytułu szkód powstałych na terytorium Polski zajmuje się Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny (UFG), którego działalność w znacznej części finansowana jest ze składek zakładów ubezpieczeń wykonujących działalność w zakresie ubezpieczeń obowiązkowych.

Szkodę do UFG można zgłosić za pośrednictwem dowolnego zakładu ubezpieczeń, który oferuje obowiązkowe ubezpieczenia OC, a ubezpieczyciel taki nie ma prawa odmówić przyjęcia zgłoszenia. Zakład przeprowadza postępowanie likwidacyjne, po zakończeniu którego akta trafiają do UFG i tam podejmowana jest decyzja o wypłacie świadczeń lub ewentualnie o odmowie. Szkodę, patrząc od strony praktycznej, najlepiej zgłosić do własnego ubezpieczyciela OC – posiada on więcej informacji związanych z naszym pojazdem, jego wcześniejszą szkodowością. Równolegle (bez odrębnego kompletowania całej dokumentacji) można również przeprowadzić postępowanie likwidacyjne np. w zakresie ubezpieczenia Następstw Nieszczęśliwych Wypadków często połączonym z polisą OC.

Zakres roszczeń zaspokajanych przez UFG kształtuje się nieco odmiennie w zależności od tego czy mamy do czynienia ze sprawcą nieposiadającym ubezpieczenia OC czy też z sytuacją, w której nie został on ustalony. Przy braku polisy można domagać się naprawienia szkody zarówno na osobie (tj. w szczególności żądać zadośćuczynienia, zwrotu kosztów leczenia, utraconych zarobków czy renty) jak i w mieniu (m.in. w zakresie kosztów naprawy pojazdu, holowania czy najmu pojazdu zastępczego na czas naprawy). W wypadku nieustalenia sprawcy UFG naprawi szkodę osobową, a w mieniu jedynie w sytuacji, w której którykolwiek z uczestników zdarzenia zginął lub doznał obrażeń ciała, a naruszenie czynności narządu ciała lub rozstrój zdrowia trwały dłużej niż 14 dni.

Zadbaj o udokumentowanie szkody

W przypadku dochodzenia roszczeń od UFG, podobnie jak przy standardowym zgłoszeniu roszczeń ubezpieczycielowi, należy zadbać o zgromadzenie dokumentacji niezbędnej do wykazania podstawy i wysokości poniesionej szkody. Przy brakach w zgłoszeniu ubezpieczyciel zazwyczaj sam poprosi poszkodowanego czy inną osobę zgłaszającą szkodę w jego imieniu o dodatkowe dokumenty lub sam uzyska je od właściwych organów. Jednak to w interesie poszkodowanego leży zabezpieczenie tych dowodów, w szczególności dotyczących samych okoliczności zdarzenia. Należy tu pamiętać przede wszystkim o uzyskaniu oświadczenia sprawcy wypadku czy kolizji opisującego przebieg zdarzenia, a w przypadku wątpliwości co do osoby odpowiedzialnej należy wezwać Policję. Trzeba bowiem wiedzieć, iż nawet osoba, która sama przyznaje się do spowodowania wypadku nie zawsze z perspektywy przepisów ruchu drogowego tym sprawcą jest. W sytuacji, w której sprawca oddalił się z miejsca wypadku zawiadomienie policji wydaje się nieodzowne, a jeżeli to możliwe, jeszcze przed jej przyjazdem należy zadbać o uzyskanie danych potencjalnych świadków, którzy mogą pomóc w ustaleniu przebiegu zdarzenia.

Autocasco

UFG wypłaca odszkodowanie w zakresie szkody na mieniu w sytuacji, gdy jego uzyskanie nie jest możliwe w inny sposób. Dlatego też, jeśli mienie objęte jest umową ubezpieczenia dobrowolnego (w praktyce najczęściej będzie to ubezpieczenie Autocasco) o naprawienie szkody należy zwrócić się do własnego zakładu ubezpieczeń. Fundusz wyrówna jednak szkodę w części, w której nie może ona w ten sposób zostać zaspokojona – dotyczyć to może m.in. utraconych zniżek AC, prawa do takich zniżek w przyszłości czy konieczności opłacenia składek celem przywrócenia wysokości przedwypadkowej sumy ubezpieczenia.

Sprawdź własne OC

UFG po wypłacie odszkodowania będzie dochodził zwrotu wypłaconej sumy i poniesionych kosztów. Regres skierowany będzie nie tylko do osoby, która nie dopełniła obowiązku zawarcia umowy ubezpieczenia OC, ale także bezpośrednio do sprawcy szkody, czyli zazwyczaj kierowcy pojazdu. Warto więc upewnić się, siadając za kierownicą cudzego samochodu, czy jego właściciel ma polisę OC, gdyż brak świadomości w tym zakresie nie zwalnia od odpowiedzialności. Według najnowszego sprawozdania UFG prowadzi obecnie prawie siedemnaście tysięcy spraw o zwrot wypłaconych odszkodowań. Łączna kwota roszczeń to ok. 180 milionów złotych, z czego rekordzista ma do zapłaty prawie 1,6 mln.

Radca prawny. Specjalizuje się w sprawach z zakresu prawa cywilnego i gospodarczego, w tym w szczególności w prawie ubezpieczeń i prawie konsumenckim.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *